dijous, 17 de desembre de 2015

Comencem la lectura de l'Odissea

Comencem la lectura de l'Odissea en aquesta traducció de JF Mira i la versió original. Escoltarem com sona el grec clàssic i després el grec modern amb el poeta Kavafis. També escoltarem l'adaptació musical d'aquest poema per Lluis Llach.

Parla’m, oh Musa, d’aquell de mil cares, que féu mil viatges
quan arrasà el castell i la vila sagrada de Troia.
Moltes ciutats visità, conegué el pensament de molts homes,
però també va patir per la mar, dins del pit, moltes penes,
sempre lluitant per salvar els companys, pel retorn i la vida.
Ell s’hi esforçà, i tanmateix li va ser impossible salvar-los:
tots es van perdre per massa insensats, ells mateixos, els bojos,
perquè es menjaren les vaques del Sol, el Fill de l’Altura,
que pel seu crim els privà de tornar algun dia a la pàtria.
Filla de Zeus, deessa, comença d’on vulgues, i parla’ns..
Odissea, I, 1-10

νδρα μοι ἔννεπε, μοῦσα, πολύτροπον, ὃς μάλα πολλὰ

πλάγχθη, ἐπεὶ Τροίης ἱερὸν πτολίεθρον ἔπερσεν·

πολλῶν δ᾽ ἀνθρώπων ἴδεν ἄστεα καὶ νόον ἔγνω,

πολλὰ δ᾽ ὅ γ᾽ ἐν πόντωι πάθεν ἄλγεα ὃν κατὰ θυμόν,

ἀρνύμενος ἥν τε ψυχὴν καὶ νόστον ἑταίρων.

αὐτῶν γὰρ σφετέρηισιν ἀτασθαλίηισιν ὄλοντο,

νήπιοι, οἳ κατὰ βοῦς Ὑπερίονος Ἠελίοιο

ἤσθιον· αὐτὰρ ὁ τοῖσιν ἀφείλετο νόστιμον ἦμαρ.

τῶν ἁμόθεν γε, θεά, θύγατερ Διός, εἰπὲ καὶ ἡμῖν.


- - - - - - - - - - -
Ιθάκη (1911)Κ.Π. Καβάφης
- - - - - - - - - -
διαβάζει: Ευθυμίου Κυριάκος, Κ.Π. ΚαβάφηΠοιήματα (1896-1933), In Autumn Leaves Ltd 2005

1. ÀUDIO DE LA LECTURA DEL POEMA ORIGINAL GREC (CLICA)
2. VERSIÓ VALENCIANA DEL POEMA (clica)
3. RECITACIÓ CATALANA DEL POEMA (clica)

Σα βγεις στον πηγαιμό για την Ιθάκη,
να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος,
γεμάτος περιπέτειες, γεμάτος γνώσεις.
Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας,
τον θυμωμένο Ποσειδώνα μη φοβάσαι,
τέτοια στον δρόμο σου ποτέ σου δεν θα βρεις,
αν μέν’ η σκέψις σου υψηλή, αν εκλεκτή
συγκίνησις το πνεύμα και το σώμα σου αγγίζει.
Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας,
τον άγριο Ποσειδώνα δεν θα συναντήσεις,
αν δεν τους κουβανείς μες στην ψυχή σου,
αν η ψυχή σου δεν τους στήνει εμπρός σου.

Να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος.
Πολλά τα καλοκαιρινά πρωιά να είναι
που με τι ευχαρίστησι, με τι χαρά
θα μπαίνεις σε λιμένας πρωτοειδωμένους·
να σταματήσεις σ’ εμπορεία Φοινικικά,
και τες καλές πραγμάτειες ν’ αποκτήσεις,
σεντέφια και κοράλλια, κεχριμπάρια κ’ έβενους,
και ηδονικά μυρωδικά κάθε λογής,
όσο μπορείς πιο άφθονα ηδονικά μυρωδικά·
σε πόλεις Aιγυπτιακές πολλές να πας,
να μάθεις και να μάθεις απ’ τους σπουδασμένους.

Πάντα στον νου σου νάχεις την Ιθάκη.
Το φθάσιμον εκεί είν’ ο προορισμός σου.
Aλλά μη βιάζεις το ταξείδι διόλου.
Καλλίτερα χρόνια πολλά να διαρκέσει·
και γέρος πια ν’ αράξεις στο νησί,
πλούσιος με όσα κέρδισες στον δρόμο,
μη προσδοκώντας πλούτη να σε δώσει η Ιθάκη.

Η Ιθάκη σ’ έδωσε τ’ ωραίο ταξείδι.
Χωρίς αυτήν δεν θάβγαινες στον δρόμο.
Άλλα δεν έχει να σε δώσει πια.

Κι αν πτωχική την βρεις, η Ιθάκη δεν σε γέλασε.
Έτσι σοφός που έγινες, με τόση πείρα,
ήδη θα το κατάλαβες η Ιθάκες τι σημαίνουν.


EXTRES - - - - - - -
L'Odissea: 4 pàgines de la traducció valenciana (Cant XII)
L'Odissea en línia (versió completa en grec clàssic)
La Odisea en línia (versió completa castellana)
Lectura d'un fragment de l'Odissea en grec clàssic per estudiants (YouTube)
Agustín García Calvo recitando Homero en español y griego (YouTube)